Google
 
Web malarstwo.awardspace.info

Hals, Frans

( ok1581 - 1666 )

zobacz obrazy >>>

Ten malarz holenderski, urodził się między 1581 a 1585 w Antwerpii. Był najbardziej oryginalnym i znanym, obok Rembrandta i Jana Vermeera, przedstawicielem malarstwa holenderskiego.

Pochodził z rodziny sukienników. Wzmianki o nim zaczęły pojawiać się w Haarlemie od 1591 roku.
Kształcił się u Karela van Mandera, przedstawiciela późnego manieryzmu, zaś w roku 1610 został przyjęty do gildii św. Łukasza.

Wczesna twórczość Halsa jest mało znana. Wprawdzie istnieje Portret Jacobusa Zaffiusa z 1611 roku (Frans-Hals-Museum, Haarlem), ale następnym jest dopiero Bankiet strzelców gwardii św. Jerzego z 1616 roku, obraz w pełni dojrzały, o zadziwiającym nowatorstwie w osadzeniu postaci w przestrzeni.
Portrety zbiorowe zawsze stanowiły kłopot dla malarzy i zwykle poprzestawano na statycznym zbiorze podobizn. Tu zaś mamy do czynienia ze swobodnie i malowniczo ustawioną grupą, ożywioną ruchami i gestami, troskliwie skomponowaną kolorystycznie. Hals okazał się niezrównanym mistrzem portretu zbiorowego, od obrazu z 1616, poprzez Strzelców gwardii św. Adriana z 1633 (Frans-Hals-Museum, Haarlem), do późnych, może ostatnich Regentów domu starców i Regentek domu staruszek z roku 1664 (Frans-Hals-Museum, Haarlem). W ściszonej, ciepłej gamie kolorów skupia naszą uwagę na cechach psychicznych modeli, na twarzach i dłoniach śledzi zmiany spowodowane starością.
Paleta Halsa podlegała ciągłym zmianom: od wczesnych prac o precyzyjnym rysunku z jasnymi, świetlistymi barwami, cienko, laserunkowo nakładanymi, po spontanicznie malowane obrazy późniejsze, gdy rozkładał farby impastowo skośnymi lub krzyżującymi się szerokimi pociągnięciami pędzla, uzyskując rozwibrowaną fakturę, bogatą w kontrasty i przebłyski czystych barw.

W 1616 Hals odwiedził w Antwerpii Rubensa, który rewizytował go w Haarlemie w 1624 roku.
W latach 1624-28 malarz przejściowo poddał się wpływowi szkoły utrechckiej, caravaggionistów: Terbrugghena i Honthorsta.

Dynamiczne malarstwo Halsa, podporządkowane wrażeniom wzrokowym, nie zyskało mu, podobnie jak Rembrandtowi, klienteli mieszczańskiej. Choć malował dużo, dziś znamy około trzysta jego prac. Część obrazów powstawała zapewne z własnej potrzeby, trudno bowiem przypuścić, by zamawiano Portret Cyganki, 1635 (Luwr, Paryż), portrety żebraków, rybaków, ulicznych muzykantów.
Na tle niezwykle wysokiej podaży malarstwa w Holandii w XVII w., Hals ze swym bezkompromisowym, swobodnym stylem musiał skończyć w skrajnej nędzy w przytułku. Cztery lata przed śmiercią władze Haarlemu przyznały mu niewielką zapomogę.
Malarz zmarł 26.08. 1666 roku w Haarlemie.

Hals był wybitnym portrecistą. Prawie wszystkie jego obrazy są portretami. Z jego ośmiorga dzieci, z dwóch małżeństw, siedmiu synów zostało malarzami, ale zapewne miernymi, gdyż niewiele wiemy o ich dorobku. Renesans malarstwa Halsa datuje się od połowy XIX w., do czego przyczyniły się zakupy jego obrazów przez bogatych Amerykanów oraz uznanie, jakie zdobył u impresjonistów.
Kopiowali go Courbet, Manet, van Gogh, zafascynowani jego swobodą warsztatową i wrażliwością kolorystyczną.

do góry
Andries van der Horn - 1638 - Museu de Arte, Sao Paolo
Andries van der Horn - 1638
Bankiet Strzelców Gwardii Św. Jerzego - 1616 - Frans-Hals-Museum, Haarlem
Bankiet Strzelców Gwardii Św. Jerzego - 1616
Catharina Both van der Eem - ok1620 - Luwr, Paryż
Catharina Both van der Eem - ok1620
Cyganka
Cyganka
Dwaj Śpiewający Chłopcy - ok1625 - Staatliche Museen, Kassel
Dwaj Śpiewający Chłopcy - ok1625
Isabella Coymans - 1650-52 - kolekcja prywatna
Isabella Coymans - 1650-52
Jasper Schade - ok1645 - National Gallery, Praga
Jasper Schade - ok1645
Malle Babbe - 1633-35 - Staatliche Museen, Berlin
Malle Babbe - 1633-35
Mała Rybaczka - 1630-32 - kolekcja prywatna
Mała Rybaczka - 1630-32
Więcej obrazów